.

dag1 lesdeel1 inhoud

Basistraject

SPREKER:

Joeri De Munck, manager patiëntenzorg bij ZAS en voormalig diensthoofd sociaal werk ZAS werkt sinds 2012 en voorzitter beroepsvereniging sociaal werkers in ziekenhuis.

LESONDERWERP:

Tijdens het kennismakingsmoment in dit traject zetten we in om elkaar beter op professioneel vlak te leren kennen. Jezelf voorstellen klinkt simpel maar is als sociaal werk in de dagdagelijkse praktijk belangrijk en is die eerste indruk bepalend in het verdere traject dat je samen aflegt met patiënt/netwerk.

Naast het kennismakingsmoment zal er ook ingezet worden op de kernopdrachten van sociaal werk. Het belang en de inzet hiervan zijn een basisvertrekpunt voor het sociaal werk intramuraal.

LESDOELEN:

De maatschappelijk werker kan na het volgen van dit opleidingsonderdeel:

de missie en uitgangspunten van het sociaal werk in de ziekenhuizen situeren:
- Sociaal werk als ingebouwde ziekenhuisdienst
- Eigen DNA van het sociaal werk
- Kerntaak BSWZ
Kernopdrachten weergeven: patïëntgebonden en niet-patiëntgebonden activiteiten
Aandacht hebben voor kwaliteitsvol werken
Sociaal werk in relatie tot …: de brugfunctie van het sociaal werk
‘Sociaal werkers verenigt u!’: de overlegplatformen voor SW’ers in ziekenhuizen situeren

dag1 lesdeel2 inhoud

Basistraject

NAAM SPREKER en OMSCHRIJVING SPREKER:

Raf Jacobs, diensthoofd sociaal werk en interculturele bemiddeling Jessa ziekenhuis Hasselt

LESONDERWERP:

Patiëntenrechten als leidraad voor sociaal werk

LESDOELEN:

De sociaal werker kan na het volgen van dit opleidingsonderdeel op een samenhangende manier de structuur van de wet op de patiëntenrechten schetsen.
De sociaal werker heeft zicht op de impact van de wet op de patiëntenrechten voor de inhoud van het sociaal werk.
De sociaal werker is er zich van bewust dat ‘wils(on)bekwaamheid’ bepalend is voor de uitoefening van de patiëntenrechten.
De sociaal werker weet dat bij wilsonbekwaamheid overgeschakeld kan worden naar alternatieven: wettelijke cascade, notariële volmacht, vertegenwoordiger patiëntenrechten, beschermingsmaatregelen.

dag1 lesdeel3 inhoud

Basistraject

SPREKER:

Raf Jacobs, diensthoofd sociaal werk en interculturele bemiddeling Jessa ziekenhuis Hasselt

LESONDERWERP:

Beroepscode voor sociaal werkers in ziekenhuizen

LESDOELEN na het volgen van dit opleidingsonderdeel:

De sociaal werker ziekenhuis kent de basisprincipes van een correcte beroepshouding en weet deze te onderschrijven.
De sociaal werker ziekenhuis kan uitleggen waarom we als sociaal werkers resulteren onder het medisch beroepsgeheim.
Vanuit praktische voorbeelden heeft de cursist zicht op de impact van het beroepsgeheim en de uitzonderingen hierop.
De cursist kent de uitzonderingen op de zwijgplicht inherent aan het beroepsgeheim: getuigenis in rechte, meldingsrecht, meldingsplicht (schuldig verzuim)
De sociaal werker heeft zicht op de handhaving van het beroepsgeheim na overlijden van de patiënt.
De cursist kan de theorie aan de hand van praktijk-casussen illustreren.

dag1 lesdeel4 inhoud

Basistraject

NAAM SPREKER en OMSCHRIJVING SPREKER:

Raf Jacobs, diensthoofd sociaal werk en interculturele bemiddeling Jessa ziekenhuis Hasselt

LESONDERWERP:

Dossiervorming en gegevensdeling als sociaal werker ziekenhuis

LESDOELEN na het volgen van dit opleidingsonderdeel:

De cursist kan de achtergrond van de GDPR-wet toelichten.
De impact van de GDPR-wet op de sociale begeleiding leidt tot kritische vragen bij de sociaal werker.
De sociaal werker heeft zicht op zijn rol in het zorgverleningsproces en de manier waarop het delen van informatie hiertoe bijdraagt.
De sociaal werker kan de verschillen uitleggen tussen gedeeld en gezamenlijk beroepsgeheim.
De cursist kent de beperkingen van de sociale media m.b.t. gegevensdeling.
De sociaal werker kan aan de hand van praktijkvoorbeelden en vragen de toepassing van de GDPR-wet toepassen vanuit zijn eigen ervaringen.

dag2 lesdeel1 inhoud

Basistraject

SPREKER(S):

Esther Van Reeth en Filip Van Roey, beiden werkzaam sinds 2000 als maatschappelijk werker in het psychiatrisch ziekenhuis UPC KU Leuven.

Esther Van Reeth is sinds 2017 coördinator van het Competentiecentrum Sociaal Werk en

Filip Van Roey was jarenlang, als opname- en onthaalverantwoordelijke- dienst volwassenen verantwoordelijk voor het opmaken van attesten voor patiënten aan het begin van hun opname.

LESONDERWERP:

Tips en Tricks m.b.t. de opmaak van attesten en (medische)verslagen.

LESDOELEN:

De maatschappelijk werker kan na het volgen van dit opleidingsonderdeel:

Inschatten of er een attest/(medisch) verslag nodig is?
Stilstaan bij voor wie dit attest/verslag is bestemd en wat het beoogde doel is?
Beter inschatten welke informatie dit attest/verslag moet bevatten volgens het principe need-to-know versus bad-to-know.
Op basis hiervan medische verslagen nalezen en/of de behandelende arts op dit vlak adviseren

dag2 lesdeel2 inhoud

Basistraject

SPREKER(S):

Marc Verschueren is master in de verpleegkunde en doctor in de organisatiepsychologie. Hij is executive coach en senior leadership expert en werkt als gastprofessor aan de KU Leuven, faculteit geneeskunde. Hij is in Vlaanderen pionier op het vlak van leiderschapsontwikkeling in de zorg: na implementatie van het Clinical Leadership Project in 40 Vlaamse zorgorganisaties, startte hij aan de KU Leuven het Netwerk Leiderschapsontwikkeling in Zorg (NLOiZ)dat tot op vandaag organisaties ondersteunt in de promotie en ontwikkeling van effectief leiderschap.

Tina Visser begon haar professionele carrière als verpleegkundige in het brandwondencentrum van Antwerpen en combineerde dit later met zorgcoördinator in het nazorgtraject voor deze patiëntenpopulatie (Oscare). Sinds 2021 werkt zij in UZ LEUVEN, campus Pellenbergziekenhuis en heeft zij ervaring opgebouwd binnen revalidatie op geriatrie, NAH en dwarslaesie. Sinds 2022 werkt zij ook als coördinator voor BSWZ.

LESONDERWERP:

Profilering in het multidisciplinair team, deel 1: rol van de sociaal werker in het team, invloed van de sociaal werker in het team

LESDOELEN:

De maatschappelijk werker kan na het volgen van dit opleidingsonderdeel:

Duidelijk omschrijven welke rol hij/zij wil opnemen in het multidisciplinair team
Op een bewuste manier omspringen met zijn/haar invloed in het multidisciplinair team

dag2 lesdeel3 inhoud

Basistraject

SPREKER(S):

LESONDERWERP:

Profilering in het multidisciplinair team, deel 2: verbindende communicatie vanuit een groei mindset

LESDOELEN:

De maatschappelijk werker kan na het volgen van dit opleidingsonderdeel:

Bewust kijken naar het effect van zijn/haar eigen mindset op communicatie in het multidisciplinair team
Basisprincipes van verbindende communicatie en effectieve feedback toepassen

dag2 lesdeel4 inhoud

Basistraject

SPREKER(S):

LESONDERWERP:

Zelfzorg van de sociaal werker: burn-out voorkomen door te werken aan veerkracht

LESDOELEN:

De maatschappelijk werker kan na het volgen van dit opleidingsonderdeel:

Stress-signalen bij zichzelf herkennen
Burn-out voorkomen door veerkracht-bevorderende technieken toe te passen

dag3 lesdeel1 inhoud

Basistraject

SPREKER:

Kirsten Van Nieuwerburgh-Marchand, thuis in het systeemdenken en in de systeempsychotherapie, heeft meer dan 20 jaar ervaring als maatschappelijk werker in oncologie/ hematologie in het UZ van Leuven. Momenteel werkt ze al even als zorgzoneverantwoordelijke van de dienst sociaal werk en coördineert ze de vrijwilligerswerking van UZ Leuven.

Kirsten wil maatschappelijk werkers empoweren in hun dagelijkse werking om niet enkel oplossingsgericht en vraag gestuurd te werken. In een voortdurend veranderend zorglandschap is het niet altijd vanzelfsprekend een persoonsgerichte zorg te blijven nastreven. Kirsten is ervan overtuigd dat het medisch maatschappelijk werk een grote rol kan spelen in een persoonsgerichte aanpak binnen en buiten de ziekenhuismuren. Via een praktische insteek zal ze het belang en de voordelen van systeemdenken en de toepasbaarheid ervan duiden. Er wordt aandacht besteed aan de ( systeemgerichte) taal die een maatschappelijker werker kan inzetten in het begeleiden van patiënten en in het samenwerken met andere zorgprofessionals.

Oog hebben voor de verschillende niveaus van gezondheidsvaardigheden die patiënten en hun naasten kunnen hebben en hoe je daar als zorgverlener mee kan omgaan opdat een patiënt zijn gezondheidsproces, zelf mee in handen kan nemen, loopt er als een rode draad doorheen.

LESONDERWERP:

Communiceren & psychosociale begeleiding aan patiënten en hun naasten vanuit een systemisch denkkader

Psychosociale begeleiding van patiënten, met als basis het systemisch denkkader en met aandacht voor ieders gezondheidsvaardigheden.

LESDOELEN:

Na het volgen van dit opleidingsonderdeel….
- Is het systemisch denkkader beknopt overlopen en toegepast op ziekte.
- Krijgt de maatschappelijk werker taal aangereikt om gerichte circulaire vragen te stellen met als doel snel en gepast contact te maken met patiënten en naasten
- Heeft de maatschappelijk werker tips& tricks gekregen over hoe aan de slag te gaan vanuit het systeemgericht perspectief in een anamnese, familiegesprek, ….
- Heeft de maatschappelijk werker kennisgemaakt met het begrip health literacy (gezondheidsvaardigheden) en werden er tools aangereikt om hiermee in de concrete communicatie aan de slag te gaan

dag3 lesdeel2 inhoud

Basistraject

SPREKER:

LESONDERWERP:

Communiceren & psychosociale begeleiding aan patiënten en hun naasten vanuit een systemisch denkkader

Psychosociale begeleiding van patiënten, met als basis het systemisch denkkader en met aandacht voor ieders gezondheidsvaardigheden.

LESDOELEN:

Na het volgen van dit opleidingsonderdeel….
- Is het systemisch denkkader beknopt overlopen en toegepast op ziekte.
- Krijgt de maatschappelijk werker taal aangereikt om gerichte circulaire vragen te stellen met als doel snel en gepast contact te maken met patiënten en naasten
- Heeft de maatschappelijk werker tips& tricks gekregen over hoe aan de slag te gaan vanuit het systeemgericht perspectief in een anamnese, familiegesprek, ….
- Heeft de maatschappelijk werker kennisgemaakt met het begrip health literacy (gezondheidsvaardigheden) en werden er tools aangereikt om hiermee in de concrete communicatie aan de slag te gaan

dag3 lesdeel3 inhoud

Basistraject

SPREKER:

LESONDERWERP:

Communiceren & psychosociale begeleiding aan patiënten en hun naasten vanuit een systemisch denkkader

Psychosociale begeleiding van patiënten, met als basis het systemisch denkkader en met aandacht voor ieders gezondheidsvaardigheden.

LESDOELEN:

Na het volgen van dit opleidingsonderdeel….
- Is het systemisch denkkader beknopt overlopen en toegepast op ziekte.
- Krijgt de maatschappelijk werker taal aangereikt om gerichte circulaire vragen te stellen met als doel snel en gepast contact te maken met patiënten en naasten
- Heeft de maatschappelijk werker tips& tricks gekregen over hoe aan de slag te gaan vanuit het systeemgericht perspectief in een anamnese, familiegesprek, ….
- Heeft de maatschappelijk werker kennisgemaakt met het begrip health literacy (gezondheidsvaardigheden) en werden er tools aangereikt om hiermee in de concrete communicatie aan de slag te gaan

dag3 lesdeel4 inhoud

Basistraject

SPREKER:

Kristel Mommaerts werkt sinds 2009 bij de bewegingsploeg ACV Vlaams-Brabant.

Eén van haar taken is loopbaanadvisering. Werknemers uit de privésector met vragen over landingsbaan, tijdskrediet en thematische verloven beantwoorden, helpen bij aanvraag voor de werkgever en aanvragen RVA. Sinds juni coördineert ze ook de loopbaanadvisering.

LESONDERWERP:

Tips en tricks bieden i.v.m. website RVA, aandachtspunten bij aanvragen werkgever en RVA. De verschillende mogelijkheden binnen tijdskrediet en thematisch verlof.

LESDOELEN:

De maatschappelijk werker kan na het volgen van dit opleidingsonderdeel ….

Zijn /haar weg vinden in de website van RVA
Kent de verschillende RVA aanvragen
Weet wanneer er een Vlaamse-aanmoedigingspremie kan aangevraagd worden.
Weet waarop hij/ze moet letten op versturen van de documenten naar RVA.
De sociaal werker weet hoe de informatie moet doorgegeven worden aan de familieleden
Kent de verschillende regels voor aanvragers die werken in een onderneming – 10 werknemers; + 10 werknemers

dag4 lesdeel1 inhoud

Basistraject

SPREKER(S):

Kristien Buelens werkt sinds 1999 als maatschappelijk werker. Sinds 2007 is ze verantwoordelijk voor de sociale diensten van de GZA-ziekenhuizen. Vanaf 2025 is Kristien aangesteld als diensthoof sociaal werk en ICB bij AZ Sint Maarten.
Doordat ziekenhuisafdelingen steeds meer gespecialiseerd geraken, wordt het voor collega’s moeilijker om elkaar bij afwezigheid te vervangen. De kennis van de sociale kaart, van de rechten en plichten en van de voordelen zijn daardoor niet door iedereen voldoende gekend. We zijn daarom op zoek gegaan naar hulpmiddelen om snel een overzichtelijk antwoord te krijgen op het kluwen in ons sociaal netwerk. Er werden daarom stroomdiagrammen ontworpen die een overzicht kunnen bieden.

Esther Van Reeth is werkzaam sinds 2000 als maatschappelijk werker in het psychiatrisch ziekenhuis UPC KU Leuven. Sinds 2017 is zij coördinator van het Competentiecentrum Sociaal Werk en ontwikkelde zij samen met haar medewerkers het ‘Assessment of Patients sociaal werk’, dat o.a. tot doel heeft non take-up van sociale rechten, die een rechtstreeks effect hebben op de ziekenhuisopname/behandeling te detecteren, waaronder o.a. het recht op verhoogde tegemoetkoming. (nieuwe) Medewerkers kunnen in de dagelijks praktijk terugvallen op het werkinstrument ‘Tips & Tricks’; een handleiding dat blijvend vormt krijgt op basis van casuïstiek, wetswijzigingen, veranderingen in het sociaal landschap,… en dat tot doel heeft stille kennis zichtbaar te maken en te delen met elkaar.

LESONDERWERP:

(Non)take-up sociale rechten

LESDOELEN:

Na het volgen van dit opleidingsonderdeel:

Is de maatschappelijk werker zich bewust van het probleem van non take-up van sociale rechten, meer specifiek deze gerelateerd aan ziekte en behandeling.
Heeft de maatschappelijk werker kennis gemaakt met een aantal werkinstrumenten, die ondersteunend kunnen werken in de dagelijkse praktijk.
Geïnspireerd om met deze inzichten aan de slag te gaan binnen de eigen dienst/organisatie.

dag4 lesdeel2 inhoud

Basistraject

SPREKER(S):

Elise Van Looy werkt sinds juni 2013 voor LM Plus op de dienst maatschappelijk werk. Tot 03/2025 was zij regulier basismedewerker voor de dienst maatschappelijk werk binnen de eerstelijnszones Middenkempen, Baldemore, Kempenland en Zuiderkempen.

Sinds 03/2025 is zij diensthoofd maatschappelijk werk in Provincie Antwerpen.

Voor haar tewerkstelling bij LM Plus heeft zij een korte vervangingen gedaan binnen het ACV en een OCMW.

LESONDERWERP: HET ZIEKENFONDS: TUSSENKOMST IN GENEESKUNDIGE ZORGEN

Rol, opdracht en samenwerking met de diensten Maatschappelijk Werk van de ziekenfondsen en maatregelen binnen de ziekteverzekering voor (chronisch) zieken.

LESDOELEN:

De sociaal werker heeft inzicht op de globale werking van de ziekenfondsen en de opdracht en rol van de DMW van het ziekenfondsen en hun samenwerking met andere professionals en weet hoe hij kan toeleiden naar DMW in kader van de non-take up van sociale rechten.
De sociaal werker kent de basisprincipes van de aansluiting bij een ziekenfonds.
De sociaal werker weet welke beschermende maatregelen er bestaan tegen hogere medische kosten voor iedereen en voor specifieke groepen en weet hoe hij patiënten kan toeleiden.
De sociaal werker heeft inzicht in de bestaande structuren voor de terugbetaling van specifieke hulpmiddelen en weet welke instantie bevoegd is welk hulpmiddel en hoe hij de patiënt kan verder op weg helpen en toeleiden.

dag4 lesdeel3 inhoud

Basistraject

SPREKER(S):

Sinds 03/2025 is zij diensthoofd maatschappelijk werk in Provincie Antwerpen.

Voor haar tewerkstelling bij LM Plus heeft zij een korte vervangingen gedaan binnen het ACV en een OCMW.

LESONDERWERP: HET ZIEKENFONDS: TUSSENKOMST IN GENEESKUNDIGE ZORGEN

Rol, opdracht en samenwerking met de diensten Maatschappelijk Werk van de ziekenfondsen en maatregelen binnen de ziekteverzekering voor (chronisch) zieken.

LESDOELEN:

De sociaal werker heeft inzicht op de globale werking van de ziekenfondsen en de opdracht en rol van de DMW van het ziekenfondsen en hun samenwerking met andere professionals en weet hoe hij kan toeleiden naar DMW in kader van de non-take up van sociale rechten.
De sociaal werker kent de basisprincipes van de aansluiting bij een ziekenfonds.
De sociaal werker weet welke beschermende maatregelen er bestaan tegen hogere medische kosten voor iedereen en voor specifieke groepen en weet hoe hij patiënten kan toeleiden.
De sociaal werker heeft inzicht in de bestaande structuren voor de terugbetaling van specifieke hulpmiddelen en weet welke instantie bevoegd is welk hulpmiddel en hoe hij de patiënt kan verder op weg helpen en toeleiden.

dag4 lesdeel4 inhoud

Basistraject

SPREKER:

Annabelle Van den Mooter werkt sinds 2013 als analist en later als stafmedewerker op de facturatiedienst van ZNA. ZNA werkt al jaren samen met sociaal medewerkers die preventieve acties ondernemen met als doel de patiënt zoveel mogelijk te informeren en ervoor te zorgen dat er maximaal kan geïnd worden.

LESONDERWERP:

Interpretatie van een ziekenhuisfactuur

LESDOELEN:

De maatschappelijk werker kan na het volgen van dit opleidingsonderdeel een ziekenhuisfactuur interpreteren:

Nagaan of de patiënt verhoogde tegemoetkoming heeft
Of er remgeld en supplementen zijn aangerekend
Wie de 1ste en 2de debiteur is (mutualiteit, hosp. verzekering, privé,…)
Of de arts geconventioneerd/niet geconventioneerd is
De verschillende rubrieken van de patiëntenfactuur benoemen

dag5 lesdeel1 inhoud

Basistraject

SPREKERS:

Tine Van Ingelgem is maatschappelijk werker, psycholoog en psychotherapeut. Ze heeft zich gespecialiseerd in het begeleiden van mensen die leven met chronische ziekte, vermoeidheid en pijn. Vanuit haar praktijk De kunst van het ziek zijn (www.dekunstvanhetziekzijn.be) ondersteunt ze cliënten in het omgaan met rouw, verlies en de zoektocht naar nieuwe betekenis in het leven met ziekte.

LESONDERWERP:

Levend verlies bij ziekte en pijn

LESDOELEN:

De maatschappelijk werker heeft na het volgen van dit opleidingsonderdeel kennis over principes van:

de begrippen levend verlies, schaduwverlies en ambigu verlies
de fasen van rouw en verlies bij ziekte herkennen
het duaal procesmodel kunnen inzetten in gesprek
de getuigenposities van naasten
handvaten voor begeleiding en ondersteuning

dag5 lesdeel2 inhoud

Basistraject

SPREKERS:

LESONDERWERP:

Levend verlies bij ziekte en pijn

LESDOELEN:

De maatschappelijk werker heeft na het volgen van dit opleidingsonderdeel kennis over principes van:

de begrippen levend verlies, schaduwverlies en ambigu verlies
de fasen van rouw en verlies bij ziekte herkennen
het duaal procesmodel kunnen inzetten in gesprek
de getuigenposities van naasten
handvaten voor begeleiding en ondersteuning

dag5 lesdeel3 inhoud

Basistraject

SPREKERS:

Annelies Henderick heeft na een korte carrière binnen de psychiatrische zorg en in UZ Leuven, 15 jaar als sociaal werker gewerkt binnen de sociale dienst van UZ Gent, vooral op de moeder – kind afdelingen. Sinds 2022 is zij teamverantwoordelijke binnen dezelfde dienst.
Sinds 2017 is zij tevens actief binnen de BSWZ, op heden als secretaris

Tina Visser begon haar professionele carrière als verpleegkundige in het brandwondencentrum van Antwerpen en combineerde dit later met zorgcoördinator in het nazorgtraject voor deze patiëntenpopulatie (Oscare).
Sinds 2021 werkt zij in UZ LEUVEN, campus Pellenbergziekenhuis en heeft zij ervaring opgebouwd binnen revalidatie op geriatrie, NAH en dwarslaesie. Sinds 2022 werkt zij ook als coördinator voor BSWZ.

LESONDERWERP:

Levend verlies bij ziekte en pijn: praktijk

LESDOELEN:

De maatschappelijk werker heeft na het volgen van dit opleidingsonderdeel kennis over principes van:

Praktijktoepassingen in de context van het ziekenhuis
Impact op de verschillende levensdomeinen
Bieden van warme zorg op de afdeling met aandacht voor levend verlies
Begrip familiereflex en praktijktoepassing
Verbinden in verlies en veerkracht

dag5 lesdeel4 inhoud

Basistraject

SPREKER(S):

Katrien Braekers werkt 24 jaar in het UPC KU Leuven waarvan de laatste 10 jaar als ‘expertiseverantwoordelijke herstelgerichte zorg en ervaringsdeskundigheid’ van opleiding is zij Sociaal cultureel agoog.

Jasmine Delafonte is opgeleid tot ergotherapeut en is 5 jaar werkzaam geweest als projectmedewerker (met ervaringskennis) bij Te Gek!? (Pysche vzw). Zij werkte mee aan beeldvorming en preventie van geestelijke gezondheid in heel Vlaanderen. Daarnaast bezocht zij vele scholen voor gastsprekersopdrachten in functie van herstelgerichte geestelijke gezondheidszorg.

In 2020 volgde zij de opleiding herstelgerichte geestelijke gezondheidszorg gevolgd aan UGent en KU Leuven, met als eindwerk 'kracht van de kwetsbare hulpverlener', dat ondertussen al veel bereik heeft gekregen

VAK OF LESONDERWERP:

De kracht van de kwetsbare hulpverlener

LESDOELEN:

De sociaal werker kan/kent na het volgen van dit opleidingsonderdeel:

De principes van Herstelgerichte zorg
Het verschil tussen ‘het hebben van ervaring’ en ‘ervaringsdeskundigheid’
Het concept ‘Professionele nabijheid ó professionele afstand’
Het concept ‘Professionele zelfonthulling’ (naar collega’s – patiënten):
- Veiligheid binnen werkcontext
- do’s en don’ts
- reflecteren op jezelf als hulpverlener

.

basistraject